BK-Books.eu » Besprekingen » Stromend in het donker; Branching Streams Flow in the Darkness

Bespreking van...

… Shunryu Suzuki, Stromend in het donker: zenlezingen over de Sandokai, Vertaling door Mark Hemels, Rotterdam (Asoka) 2001, 195 pp.;

Shunryu Suzuki, Branching Streams Flow in the Darkness: Zen Talks on the Sandokai, Edited by Mel Weitsman and Michael Wenger, Berkeley / Los Angeles / London (Univ. of Calif. Press) 2000, 193 pp.

Kernwoorden: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Dit is het tweede, posthume, boek van deze Zenleraar, na het bekende Zen-begin.

Vergeleken met dit eerdere boek laat Suzuki hier nog duidelijker “voelen” waar het om gaat in de praktijk, in tegenstelling tot intellectualiseren en andere eenzijdige benaderingen waarmee men nog ver weg blijft van de totale inzet in het nu. Dit boek gaat tevens dieper in op wat (non-)dualisme is en hoe je dit in de praktijk moet hanteren, als uitleg van de oude Chinese tekst, de Sandokai (Veel-een-reiken elkaar de hand), en wel tegen de achtergrond van de zogeheten tegenstelling tussen de zen-tradities in het Noorden en in het Zuiden van China.

Daarmee biedt Suzuki een perspectief op verlichting dat te vaak veronachtzaamd blijft: verlichting omvat ook de andere zijde, de tegenbeelden, en is een tegenstellingen respecterende (maar niet klakkeloos overnemende) manier om recht te doen aan “alles”, inclusief het niets dat we niet kennen.

Daarmee maakt hij niet alleen duidelijk waar het om gaat “in” de praktijk – om de onvoorwaardelijke inzet, zo ver mogelijk in de richting van het goede, met kennis van onszelf, hoe onverbeterlijk beperkt we zijn – maar ook dat het bij de verlichting “om” de praktijk zelf gaat (waar intellectueel begrip maar een mogelijke fase in is), om het in contact zijn met, althans respecteren van dat wat we niet kennen (en dat wat we wel kennen). Om volledig verteren en verwerken, om volledig realiseren, een bij voorbaat verloren zaak als we naar onze onmogelijkheden kijken, maar een mogelijkheid voorzover we volledig gebruik maken van onze energie, onze waarneming, onze relatie met onze omgeving en zo van heel onze inzet.

“You are wasting your time if you are sacrificing your present practice for some future attainment.” (169; Engelse origineel); “Je verspilt dus je tijd als je je huidige oefening voor een of ander toekomstig doel opoffert.” (169; Nederlandse uitgave)
“We study … like this, … . … In this way, … , our practice goes on and on endlessly. … There is no enlightenment and no ignorance, because we are going on and on.” (185; Engelse origineel); “Op deze manier bestuderen wij … . … Op deze manier, … , schrijdt onze oefening eindeloos voort. … Er bestaat geen verlichting en geen onwetendheid, omdat we steeds doorgaan …” (182v.; Nederlandse uitgave)

Zelfs verlichting als idee verdwijnt in de praktijk van verlichting zelf, waarin we onszelf vergeten en dienend ons inzetten en authentiek ons realiseren, in eenheid met “alles” en “niets”.

Lees het – zonodig … – zelf! Suzuki is een boeiende persoonlijkheid en dat inspireert om bij zijn teksten te pogen tussen de regels door te lezen – zijn teksten zijn op zichzelf al pogingen om te zeggen wat niet zonder het concrete levensvoorbeeld kan. Daarom zijn de voorbeelden die hij gebruikt ook verhelderend.

Het verdient voor Nederlandse lezers aanbeveling de Nederlandse vertaling (zie boven) te lezen omdat die veel subtiele betekenissen van het origineel voor Nederlandse lezers gemakkelijker toegankelijk maakt.

Back to top

Naar inhoudelijk meest verwante eerstvolgende pagina

Naar chronologisch eerstvolgende pagina

Gepubliceerd door

Boudewijn K. ⃝

--- In 1947 werd ik geboren in Sint Laurens als zoon van Suzan Huibregtse en Leen Koole (mijn zus en broers zijn Jopie, Wibo en † Rien). In 1969 trouwden Nel Knip en ik met elkaar en vormden een gezin waarin Heleen (moeder van Valerie en Michelle) en Hermen (getrouwd met Hanneke; samen vader en moeder van Manou en Tristan) werden geboren. Na Amsterdam woonden wij in Tiel en Driebergen. --- Vanaf 1965 studeerde ik in Amsterdam theologie (was student-assistent bij † prof. Harry Kuitert, VU) en filosofie (hoofdvak metafysica bij prof. Otto Duintjer, UvA; mijn afstudeeronderwerp was de eenheid van de tegenstellingen in de westerse dialectiek speciaal bij Marx en zijn voorlopers). --- Onder leiding van † prof. Gilles Quispel (UvUtr) promoveerde ik op de visie op de ‘eenheid van man en vrouw’ in het christendom (bij onder meer Jacob Böhme). Ik schreef een aantal boeken (zie in kolom links). --- Terugkerende thema's vormden de relatie tussen taal, denken en werkelijkheid (filosofisch onder meer bij Wittgenstein, Boehme en het oosterse non-dualisme) en de directe verbanden hiervan met de visies op de man-vrouw-verhouding en alle andere dualiteiten of liever non-dualiteiten via het concept van de eenheid van tegenstellingen in West en Oost, met andere woorden een universeel thema dat ik deels al eerder had ontmoet als onderwerp van mijn doctoraalscriptie. --- Mijn recente publicaties betreffen de vertaling met commentaar van Jacob Böhmes "Theoscopia" (verlichting; het zien als God), 2019, en de nieuwe inleiding in het denken van Jacob Böhme "Eenvoud en diepgang in en voorbij alle tegenstellingen", 2020. --- Tegelijk is mijn aandacht verschoven ofwel uitgebreid van het hanteren én begrijpen van woorden naar subtiele andere 'tekens' en hun be-teken-is. Of liever naar hoe wij inclusief onze wereld(en) - vice versa - 'ons' vormen en ont-vormen (opkomen, blinken en verzinken) en daarbij tegelijk zowel geheel als tegengestelden zijn, zowel verschillen tonen als de eenheid of eenheden die het zien en vergelijken van 'alles' inclusief onszelf mogelijk maken. Of met de moderne term: wat 'inclusiviteit' en 'inclusief zijn' in [kunnen] houden.