BK-Books.eu » Besprekingen » De gek van de tsaar; Het vertrek van professor Martens; De kring van Mesmer

Bespreking van...

… Jaan Kross, De gek van de tsaar, vertaald door Ronald Jonkers, met nawoord van de auteur, lijst van topografische namen, en noten, Amsterdam (Prometheus) 1992, 339 pp. [Oorspronkelijke uitgave 1978]
Idem, Het vertrek van professor Martens, vertaald uit het Ests door Marianne Vogel en Cornelius Haselblatt, met noten, Amsterdam (Prometheus) 1993, 278 pp. [Oorspronkelijke uitgave 1984]
Idem, De kring van Mesmer: geromantiseerde memoires zoals alle memoires en bijna iedere roman, [vertaald door Frans van Nes], met noten van de vertaler, Amsterdam (Prometheus) 2000, 342 pp. [Oorspronkelijke uitgave 1995]

Kernwoorden: , , , , , ,

Jaan Kross’ leven is getekend door de Sovjet-overheersing van zijn land, Estland. Hij zat lange tijd in Siberische gevangenkampen. Deze romans behandelen impliciet de morele dilemma’s die met de onderdrukking van mensen samenhangen. Maar het zijn stuk voor stuk grootse leesboeken, die menselijke situaties dicht op de huid van de lezer brengen. Ze eisen wel het nodige omdat ze soms veel feiten en achtergronden vertellen die voor de historische couleur locale nodig zijn. En omdat het derde hier genoemde boek nogal autobiografisch is, kost het even om al die Estse achtergronden neer te zetten. Maar rijker dan van het lezen van deze boeken kan een mens eigenlijk niet worden als lezer. Hele knappe romans met fantastische pagina’s; naarmate het verhaal vordert slepen ze je steeds meer mee. Ik kan en wil het niet navertellen. Kross is niet ten onrechte voorgedragen voor de Nobelprijs voor Literatuur, vind ik. Lees, lees, lees.

Back to top

Naar inhoudelijk meest verwante eerstvolgende pagina

Naar chronologisch eerstvolgende pagina

Gepubliceerd door

Boudewijn K. ⃝

--- In 1947 werd ik geboren in Sint Laurens als zoon van Suzan Huibregtse en Leen Koole (mijn zus en broers zijn Jopie, Wibo en † Rien). In 1969 trouwden Nel Knip en ik met elkaar en vormden een gezin waarin Heleen (moeder van Valerie en Michelle) en Hermen (getrouwd met Hanneke; samen vader en moeder van Manou en Tristan) werden geboren. Na Amsterdam woonden wij in Tiel en Driebergen. --- Vanaf 1965 studeerde ik in Amsterdam theologie (was student-assistent bij † prof. Harry Kuitert, VU) en filosofie (hoofdvak metafysica bij prof. Otto Duintjer, UvA; mijn afstudeeronderwerp was de eenheid van de tegenstellingen in de westerse dialectiek speciaal bij Marx en zijn voorlopers). --- Onder leiding van † prof. Gilles Quispel (UvUtr) promoveerde ik op de visie op de ‘eenheid van man en vrouw’ in het christendom (bij onder meer Jacob Böhme). Ik schreef een aantal boeken (zie in kolom links). --- Terugkerende thema's vormden de relatie tussen taal, denken en werkelijkheid (filosofisch onder meer bij Wittgenstein, Boehme en het oosterse non-dualisme) en de directe verbanden hiervan met de visies op de man-vrouw-verhouding en alle andere dualiteiten of liever non-dualiteiten via het concept van de eenheid van tegenstellingen in West en Oost, met andere woorden een universeel thema dat ik deels al eerder had ontmoet als onderwerp van mijn doctoraalscriptie. --- Mijn recente publicaties betreffen de vertaling met commentaar van Jacob Böhmes "Theoscopia" (verlichting; het zien als God), 2019, en de nieuwe inleiding in het denken van Jacob Böhme "Eenvoud en diepgang in en voorbij alle tegenstellingen", 2020. --- Tegelijk is mijn aandacht verschoven ofwel uitgebreid van het hanteren én begrijpen van woorden naar subtiele andere 'tekens' en hun be-teken-is. Of liever naar hoe wij inclusief onze wereld(en) - vice versa - 'ons' vormen en ont-vormen (opkomen, blinken en verzinken) en daarbij tegelijk zowel geheel als tegengestelden zijn, zowel verschillen tonen als de eenheid of eenheden die het zien en vergelijken van 'alles' inclusief onszelf mogelijk maken. Of met de moderne term: wat 'inclusiviteit' en 'inclusief zijn' in [kunnen] houden.